ครูสมศักดิ์ มุตะโสภา ครูช่างศิลปหัตถกรรม ปี 2561 ผู้สืบทอดงานเครื่องเงิน เครื่องทอง ที่มีชื่อเสียงของจังหวัดสุรินทร์ ที่ได้สืบทอดวิชาช่างเงิน ช่างทองแบบโบราณดั้งเดิมจากบรรพบุรุษซึ่งเป็นชาวเขมร
ครูได้อนุรักษ์ภูมิปัญญาดั้งเดิมนับแต่บรรพบุรุษเอาไว้ คือ การทำก้านต่างหูแบบโบราณ ซึ่งมีทั้งก้านใหญ่ และก้านห้อย โดยก้านต่างหูแบบโบราณนั้นจะมีลักษณะโค้ง งอ หนา และแข็งเป็นก้านต่างหูที่ถูกคิดค้นขึ้นกว่า 100 ปีมาแล้ว และได้มีการออกแบบให้เข้ากับใบหูของคนในสมัยนั้นให้สามารถสวมใส่ได้
ในการทำจะต้องใช้ค้อนตีตั้งแต่ปลายลวดจนสุดโคนและนำมาดัดโค้งด้วยเขาควาย จากนั้นจึงขัดด้วยกระดาษทรายเพื่อให้ก้านต่างหูเรียบเนียน ซึ่งก้านต่างหูแบบโบราณนี้ใช้เวลาทำเฉลี่ยข้างละ 3 ชั่วโมงรวมถึงมีการอนุรักษ์อุปกรณ์แบบโบราณเอาไว้ เช่น การใช้เขาควาย และการใช้ตราชั่งทอง รวมถึงเครื่องมือจำพวกไม้สำหรับใช้ม้วนเส้นทองแล้วนำไปเผา
ครูได้คิดสร้างงานให้มีรูปลักษณ์ที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะของช่างเมืองสุรินทร์ มีความแตกต่างจากเครื่องเงินทางภาคอื่น ๆ ทั้งในด้าน เอกลักษณ์รูปแบบ ลวดลายแบบโบราณดั้งเดิมที่ละเอียด การทำด้วยฝีมือที่มีความประณีต โดยเฉพาะความละเอียดของลวดลายจนปรากฏเห็นความงดงาม และคงคุณค่าของศิลปะนิยมแบบชาวอีสานใต้อย่างโดดเด่นไม่ซ้ำแบบใคร
อ่านเพิ่มเติม : https://www.sacit.or.th/th/detail/2021-01-07-15-54-30
Cr. สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย